Dolmabahçe Sarayındaki Perdeler ve Deseni

Desen numarası 70 olarak üretilen kumaş; Dolmabahçe Sarayı 67 ve 221 numaralı odalarda döşemelik ve perdelik olarak, 25 numaralı oda'da perdelik olarak kullanılmış. Renk olarak krem rengi zeminde mavi kullanılmıştır. Desen, zemin üzerinde ilerleyen dallara yerleştirilmiş yaprak ve çiçek motifleri stilize edilerek kullanılmıştır.

Dolmabahçe Halısı

• Desen numarası 57/911 olarak üretilen kumaş Dolmabahçe Sarayı 189 numaralı Salon'da döşemelik, 219 numaralı Oda'da perdelik olarak kullanılan kumaşın renk özelliği açık pembe zeminde beyaz ve mavi desenli gri, mavi zeminde kızıl kahverengi ve bej rengi desenlidir. Desenin özelliği ise rokoko kıvrımlı kartuşlar içinde gül demeti bulunmaktadır.

Halı ve Deseni Üretilmiş Hali Görünümü 3

Desen numarası 42 olarak üretilen kumaş Dolmabahçe Sarayı 114 numaralı Yatak Odası'nda perde olarak kullanılmıştır. Sarı zeminde krem renkli desenli renk özelliğine sahiptir. Deseni ise sarı zeminde krem renkte geometrik bölmeler içinde stilize edilmiş çiçekler bulunmaktadır.

Halı ve Deseni Üretilmiş Hali Görünümü 2

Desen numarası 36 olarak üretilen kuma ş Dolmabahçe Sarayı 35 numaralı Oda'da ve 88 numaralı Salon'da döşemelik aynı odada perdelik 182 numaralı oda'da döşemelik, 225 numaralı oda'da perdelik, Beylerbeyi Sarayı 9 numaralı oda'da perde ve döşemelik olarak kullanılmıştır. Renk özellikleri olarak bordo zeminde beyaz desenli, açık mavi zeminde beyaz desenli, desen özelliği olarak ise zemin üzerinde bir ağ dokusu oluşturacak desende yerleştirilmiş kartuşlar içinde asma yapraklarından oluşmaktadır.

Halı ve Deseni Üretilmiş Hali Görünümü

Resim 26: Dolmabahçe Sarayı 52 Numaralı Oda (Dolmabahçe Sarayı Arşivi)

• Desen numarası 1023 olarak üretilen kumaş; Dolmabahçe Sarayı 52 numaralı oda'da döşemelik ve perdelik olarak kullanılan kuma şın renk özelliği, kırmızı zeminde açık ve koyu mavi, sarı ve turuncu desenli kumaşların desen özelliğ i zemin üstünde içleri rumi, palmet motifleriyle bezenmiş şemse motifleri kaydırılmış akslar üzerinde yerleştirilmiş, şemseler arasında kalan boşluklara ince stilize dal ve yapraklar kullanılmıştır.

Desen ve Halısı 1

Desen numarası 379 olarak üretilen kumaş; Beylerbeyi Sarayı 14 numaralı Odada döşemelik ve perdelik, Yıldız Sarayı Şale 14 numaralı salon'da döşemelik olarak kullanılmış. Kumaşlar kırmızı zeminde krem rengi, mavi, açık yeşil ile desenlidir. Desenin özelliği ise, kırmızı zeminde dörtlü gruplar halinde sekiz köşeli yıldızlar ve bitkisel motiflerden oluşturulmuş oval bir madalyon desenlidir.

El dokusu halıcılığın Niğde ilinde örgütlenme durumu

16,17 ve 18. Yüzyıllarda Osmanlı İmparatorluğunun önemli halıcılık merkezlerinden biri olan Niğde ilinde el dokusu halıcılık faaliyetleri ile ilgili olarak elde edilen bilgilerin en eskisi Sultan Abdülaziz devrinde başlamaktadır. Bu dönemde yayınlanan Hicri 1292 (M 1875) tarihli Konya Salahnamesi'nde " Niğde Sancağı'nın Mahsulat'i Araziyesi" başlığı altında, Niğde yöresinin o dönemlerdeki tarım ve sanayi ürünleri verilmektedir. Burada, "haşhaş yağı, kitre, kökboya, fınik, güz yapağısı, kilim, halı, halı yastık, terki heybesi, çarşı heybesi, şalvar, aba, kıl işi, çadır, kıl harar (çuval), köstek, peybent (bukağı), torba vb." gibi dokuma ve dokumayla ilgili malzemeler belirtilmektedir (Deniz 1988).

Benerli (1949) de, 1929 yılı bölge ticaret odalarından alınan bilgiler doğrultusunda Niğde ilinde halı üretiminin 437200 TL değerinde olduğunu ifade etmektedir (Öztürk 1987).

Dirik (1938) ise genellikle seccade ve kısmen de taban tipinde dokunan Niğde halılarının dikkate değer güzellikte olduğunu, kırmızı, mavi ve sarı renkler kullanıldığını, 100 cm'sinde 600-900 düğüm bulunan orta kalitede halılar olduğunu ifade etmektedir. Bundan sonraki bilgiler ise 1955 yılından başlamaktadır.